Thanh tra thuế không phải ngẫu nhiên. Dù không ai công bố lịch kiểm tra công khai, nhưng nếu làm việc đủ lâu với dữ liệu tài chính, bạn sẽ nhận ra một quy luật rõ ràng: có những thời điểm trong năm mà xác suất bị "gõ cửa" cao hơn hẳn. Hiểu được điều này không phải để trốn tránh — mà để bạn không bị bất ngờ.
Nếu doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh của bạn đang bước vào một trong các giai đoạn nhạy cảm được đề cập trong bài, đừng chờ đến khi nhận thông báo thanh tra. Hãy chủ động rà soát hồ sơ cùng chuyên gia của THTax trước khi rủi ro trở thành vấn đề thực tế.
1. Tháng 11 – 12: Mùa "chốt sổ" cuối năm
Đây là giai đoạn nhạy cảm nhất, và cũng dễ đoán nhất.
Cơ quan thuế có chỉ tiêu thu ngân sách hàng năm. Khi bước vào quý IV, đặc biệt là tháng 11-12, áp lực hoàn thành chỉ tiêu đẩy cường độ rà soát lên cao. Các doanh nghiệp có hồ sơ "chưa sạch" — tồn đọng nghĩa vụ khai báo, chênh lệch số liệu giữa các kỳ, hoặc đơn giản là chưa từng bị kiểm tra trong nhiều năm — rất dễ nằm trong danh sách ưu tiên.
Thêm vào đó, đây cũng là lúc doanh nghiệp và cá nhân kinh doanh có xu hướng "điều chỉnh" sổ sách trước khi kết thúc năm tài chính. Những thay đổi bất thường trong báo cáo tài chính vào thời điểm này không dễ qua mắt phần mềm phân tích rủi ro của cơ quan thuế.
Nên làm gì: Từ tháng 10, hãy rà soát lại toàn bộ hồ sơ khai báo trong năm. Đảm bảo không có tờ khai nào bị bỏ sót, số liệu giữa hóa đơn và báo cáo thuế khớp nhau, và các khoản công nợ thuế đã được thanh toán đúng hạn.
2. Sau kỳ hoàn thuế GTGT: Thời điểm "đương nhiên" bị xem xét
Nếu bạn nộp hồ sơ xin hoàn thuế GTGT — dù là doanh nghiệp xuất khẩu, đầu tư mới hay dự án xây dựng — hãy chuẩn bị tinh thần rằng hoàn thuế và kiểm tra thuế thường đi liền với nhau.
Đây không phải nghi ngờ mặc định, mà là quy trình. Theo quy định, cơ quan thuế có thể kiểm tra trước khi hoàn hoặc hoàn trước kiểm tra sau — nhưng dù theo hướng nào, hồ sơ của bạn sẽ được soi kỹ hơn bình thường. Những bộ hồ sơ hoàn thuế có giá trị lớn, có chuỗi nhà cung cấp phức tạp, hoặc có dấu hiệu bất thường trong chuỗi hóa đơn đầu vào càng có nguy cơ bị thanh tra toàn diện.
Nên làm gì: Trước khi nộp hồ sơ hoàn thuế, hãy tự kiểm tra lại tính hợp lệ của toàn bộ hóa đơn đầu vào. Một hóa đơn từ nhà cung cấp "có vấn đề" có thể kéo theo rủi ro cho toàn bộ bộ hồ sơ — dù bạn hoàn toàn không hay biết.
3. Sau khi doanh thu tăng đột biến
Phần mềm phân tích rủi ro của cơ quan thuế được thiết kế để phát hiện đúng điều này: sự bất thường.
Nếu doanh thu của bạn tăng 50-100% so với cùng kỳ năm trước mà lợi nhuận không tăng tương ứng — hoặc ngược lại, doanh thu tăng nhưng thuế phải nộp lại giảm — đây là tín hiệu đỏ. Tương tự, khi một cá nhân kinh doanh online bỗng nhiên có dòng tiền lớn qua tài khoản ngân hàng sau nhiều năm giao dịch bình thường, xác suất bị rà soát tăng lên đáng kể.
Điều này không có nghĩa là tăng trưởng là xấu. Nhưng tăng trưởng mà không có hồ sơ giải thích hợp lý mới là vấn đề.
Nên làm gì: Khi doanh thu tăng mạnh, hãy đảm bảo bạn có đủ chứng từ minh chứng cho sự tăng trưởng đó — hợp đồng mới, đơn hàng, chiến dịch marketing, v.v. Cập nhật ngay nghĩa vụ thuế tương ứng thay vì để tích lũy sang kỳ sau.
4. Tháng 3 – 4: Sau mùa quyết toán thuế
Thời hạn nộp quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế thu nhập cá nhân thường rơi vào cuối tháng 3 đầu tháng 4. Ngay sau giai đoạn này, cơ quan thuế có trong tay toàn bộ dữ liệu khai báo của năm trước và bắt đầu quá trình đối chiếu, phân tích.
Những trường hợp có chênh lệch lớn giữa số liệu tự khai và dữ liệu từ bên thứ ba (ngân hàng, sàn thương mại điện tử, đơn vị chi trả thu nhập) sẽ bị gắn cờ để xem xét tiếp. Đây cũng là thời điểm các đợt thanh tra theo kế hoạch năm được triển khai chính thức.
Nên làm gì: Nộp quyết toán đúng hạn và chính xác ngay từ đầu. Nếu phát hiện sai sót sau khi đã nộp, hãy chủ động điều chỉnh bổ sung sớm — tự điều chỉnh trước khi bị phát hiện có thể giảm đáng kể mức xử phạt.
5. Khi ngành của bạn đang bị "để ý"
Đây là yếu tố nhiều người bỏ qua: cơ quan thuế có những đợt thanh tra theo ngành, theo địa bàn, hoặc theo chủ đề chính sách. Nếu nhà nước đang đẩy mạnh thu thuế thương mại điện tử — như giai đoạn 2022-2024 — thì toàn bộ người bán online đều nằm trong vùng rủi ro cao hơn, bất kể quy mô.
Tương tự, các ngành như bất động sản, xây dựng, tài chính, hay gần đây là các cá nhân có thu nhập từ đầu tư chứng khoán và crypto đều có thể trở thành trọng tâm theo từng giai đoạn.
Nên làm gì: Theo dõi các thông báo, kế hoạch thanh tra của Tổng cục Thuế và Cục Thuế địa phương. Khi ngành của bạn "được nhắc đến," hãy coi đó là tín hiệu để tự rà soát trước.
Điểm chung của tất cả các thời điểm nhạy cảm này
Không có yếu tố nào trong số trên tự nó gây ra vấn đề. Vấn đề xảy ra khi hồ sơ không sẵn sàng.
Doanh nghiệp và cá nhân kinh doanh thường không sợ thanh tra vì họ có gian lận — mà sợ vì hồ sơ lộn xộn, chứng từ không đầy đủ, hoặc đơn giản là không biết mình đang đứng ở đâu. Sự chuẩn bị thường xuyên, không chờ đến lúc bị gọi, mới là cách bảo vệ tốt nhất.
Hệ thống văn phòng :
🔹Trụ sở chính: 702/63/7 Lê Đức Thọ, Phường An Hội Đông, TP. Hồ Chí Minh
🔹VPĐD tại Đà Lạt: 72 Nguyễn Công Trứ, Phường Lâm Viên - Đà Lạt, Tỉnh Lâm Đồng
🔹VPĐD tại Kon Tum: 227 Phan Đình Phùng, Phường Đăk Cấm, Tỉnh Quảng Ngãi
🔹VPĐD tại TP. HCM: 779 Huỳnh Văn Lũy, Phường Bình Dương, TP. Hồ Chí Minh
🔹VPĐD tại Gia Lai: 59 Trường Chinh, Phường An Nhơn Đông, Tỉnh Gia Lai
🔹VPĐD tại Bảo Lộc: 48/49 Phạm Ngọc Thạch, Phường 1 – Bảo Lộc, Tỉnh Lâm Đồng
🔹VPĐD tại Hà Nội: Phòng 701, Tòa nhà Kim Ánh, Số 1 ngõ 78, Phường Cầu Giấy, TP. Hà Nội
CÔNG TY TNHH ĐÀO TẠO & TƯ VẤN THTAX
📌 702/63/7 Lê Đức Thọ, Phường An Hội Đông, TP.HCM
📞 0934 518 268 – 0918 774 497